Ως λαρυγγοφαρυγγική παλινδρόμηση ορίζεται η επιστροφή γαστρικού υγρού μέσω του οισοφάγου στον λάρυγγα, τον φάρυγγα, το στόμα, τη μύτη και το αυτί. Η παλινδρόμηση αυτή έχει ως αποτέλεσμα την εμφάνιση συμπτωμάτων στον λάρυγγα και τον φάρυγγα. Είναι μια κοινή πάθηση, καθώς περίπου το 40% των ενηλίκων στη χώρα μας παρουσιάζουν συμπτώματα λαρυγγοφαρυγγικής παλινδρόμησης.

Ποια είναι τα συμπτώματα της λαρυγγοφαρυγγικής παλινδρόμησης

Η λαρυγγοφαρυγγική παλινδρόμηση μπορεί να εμφανιστεί πιο συχνά με τα εξής συμπτώματα:

• Βραχνάδα στη φωνή
• Βήχα, που μπορεί να είναι και χρόνιος
• Αίσθηση κόμπου στο λαιμό
• Συνεχόμενη προσπάθεια καθαρισμού της φωνής λόγω υπερβολικής βλέννας στο λαιμό

Και επιπλέον μπορεί να συνυπάρχουν:

• Κλείσιμο της φωνής
• Δυσκολία στην κατάποση
• Κακοσμία στόματος
• Ρινική απόφραξη
• Οπισθορινικές εκκρίσεις
• Πολύποδες στον λάρυγγα
• Οίδημα Reinke στις φωνητικές χορδές
• Όξινες αναγωγές ή οπισθοστερνικό κάψιμο

Η διαφορά με τη γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση

Η λαρυγγοφαρυγγική παλινδρόμηση διαφέρει από την γνωστή σε όλους γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση καθώς η τελευταία περιλαμβάνει συμπτώματα όπως αίσθημα καύσου στον θώρακα και καούρες στομάχι, τα οποία είναι σπάνια στη λαρυγγοφαρυγγική παλινδρόμηση. Επιπλέον η γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση παρουσιάζεται τη νύχτα, ενώ η λαρυγγοφαρυγγικήκατά τη διάρκεια της ημέρας και μάλιστα σε όρθια θέση. Η λειτουργία του οισοφάγου στη λαρυγγοφαρυγγική παλινδρόμηση είναι καλή ενώ στη γαστροοισοφαγική όχι. Ο νυχτερινός βήχας που επιδεινώνεται μετά από κατανάλωση αλκοόλ και λιπαρού γεύματος όταν ξαπλώνουμε σχετίζεται περισσότερο με γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση.

Πώς διαγιγνώσκεται η λαρυγγοφαρυγγική παλινδρόμηση

Για να διαγνωστεί με ασφάλεια η λαρυγγοφαρυγγική παλινδρόμηση απαιτείται ενδελεχής λήψη ιστορικού και πλήρης ωτο-ρινο-λαρυγγολογική εξέταση προκειμένου να αποκλεισθεί κάποια άλλη αιτία που θα μπορούσε να προκαλέσει αυτά τα συμπτώματα. Με την ενδοσκόπηση του λάρυγγα, στις περιπτώσεις λαρυγγοφαρυγγικής παλινδρόμησης, ο ΩΡΛ μπορεί να εντοπίσει λαρυγγίτιδα από παλινδρόμηση και πιθανώς όζους στις φωνητικές χορδές.

Πώς αντιμετωπίζεται η λαρυγγοφαρυγγική παλινδρόμηση

Η λαρυγγοφαρυγγική παλινδρόμηση μπορεί να αντιμετωπιστεί με φαρμακευτική αγωγή η οποία είναι επιθετική και παρατεταμένη σε σύγκριση με τη γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση, ώστε να βελτιωθούν τα συμπτώματα. Η βελτίωση των λαρυγγικών αλλοιώσεων χρειάζεται τουλάχιστον 6 μήνες φαρμακευτικής αγωγής και πολλές φορές ακόμα περισσότερο.  Ανάλογα με τη βαρύτητα και τη σοβαρότητα της κατάστασης η αλλαγή κάποιων καθημερινών συνηθειών μπορεί να βοηθήσει τον ασθενή. Αυτές οι αλλαγές περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων:

• Απώλεια των περιττών κιλών
• Διακοπή του καπνίσματος
• Μείωση του αλκοόλ
• Αποφυγή της καφεΐνης και τροφών και ροφημάτων που περιέχουν καφεΐνη
• Αποφυγή των καυτερών (πχ πιπεριών, πιπεριού, μουστάρδας κτλ)
• Αποφυγή στενών ρούχων που πιέζουν το στομάχι
• Αποφυγή έντονης άσκησης για 2 ώρες μετά το γεύμα
• Αποφυγή κατανάλωσης τροφής 3 ώρες πριν τον βραδινό ύπνο
• Χρήση προσκέφαλου για ελαφριά ανύψωση του κεφαλιού στον ύπνο.

Η κατανάλωση πολλών μικρών γευμάτων κατά τη διάρκεια της ημέρας μπορεί επίσης να βοηθήσει στην επιτυχή αντιμετώπιση της λαρυγγοφαρυγγικής παλινδρόμησης.

Βράγχος φωνής ονομάζεται η διαταραχή που έχει επίπτωση στην παραγωγή της φωνής και μπορεί να κάνει την χροιά πιο βαθιά, πιο αδύναμη, πιο βραχνή κτλ. Μπορεί επίσης να επηρεάσει τόσο την ένταση όσο και τη συχνότητα της φωνής. Το βράγχος φωνής μπορεί να οφείλεται σε διάφορα αίτια ωστόσο αν διαρκεί για μεγάλο χρονικό διάστημα, συνήθως άνω των 3 εβδομάδων, η επίσκεψη στους ειδικούς είναι επιβεβλημένη καθώς μπορεί να αποτελεί σύμπτωμα κάποιας σοβαρής νόσου.

Τα αίτια που προκαλούν βράγχος στη φωνή

Το βράγχος φωνής μπορεί να προκληθεί από διάφορα αίτια. Μεταξύ των αιτιών που αναφέρονται συχνότερα είναι:

• Χρόνιες λαρυγγίτιδες
• Όγκοι
• Πολύποδες
• Λοιμώξεις του αναπνευστικού συστήματος
• Αλλεργίες
• Χρόνιος βήχας
• Κατάχρηση ή κακή χρήση φωνής
• Τραυματισμός του λάρυγγα (πχ από ατύχημα)
• Καρκίνος (πχ του λάρυγγα, του πνεύμονα κτλ)
• Προκαρκινικές βλάβες
• Ενδοκρινικές διαταραχές
• Παλινδρομίσεις (γαστροοισοφαγική, λαρυγγοφαρυγγική)
• Επεμβάσεις στον οισοφάγο, τον θυρεοειδή, την καρωτίδα κ.α

Πώς γίνεται η διάγνωση του βράγχους φωνής

Για να διαγνωστεί η αιτία της αλλοίωσης της χροιάς της φωνής καθώς επίσης και το μέγεθος της βλάβης είναι απαραίτητη η διενέργεια κάποιων τεστ. Η έμμεση λαρυγγοσκόπηση μπορεί να καταδείξει το ή τα αίτια που προκάλεσαν βραχνάδα στη φωνή ενώ άκρως αποτελεσματική σε αυτή την κατεύθυνση είναι και η εξέταση με ενδοσκόπιο (με τη χρήση κάμερας ή χωρίς), η στροβοσκόπηση αλλά και η λήψη αξονικής τομογραφίας. Όταν οι παραπάνω μέθοδοι αποτυγχάνουν να εντοπίσουν την αιτία του βράγχου η επόμενη λύση είναι η μικρολαρυγγοσκόπηση υπό νάρκωση. Οι εξετάσεις αυτές είναι απαραίτητες προκειμένου να διαγνωστεί το βράγχος, η αιτία που το δημιούργησε αλλά και ο βαθμός στον οποίο έχει επηρεάσει τη φωνή. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα των εξετάσεων ο γιατρός θα αποφασίσει τον καταλληλότερο τρόπο αντιμετώπισης.

Πώς αντιμετωπίζεται το βράγχος φωνής

Η αντιμετώπιση εξαρτάται από την αιτία που προκάλεσε το βράγχο και μπορεί να είναι συντηρητική ή/και χειρουργική. Η συντηρητική αντιμετώπιση περιλαμβάνει:

• Αφωνία
• Λογοθεραπεία
• Φαρμακευτική αγωγή
• Χειρουργική επέμβαση, κυρίως σε περιπτώσεις μεγάλων μορφωμάτων-βλαβών, παράλυσης των φωνητικών χορδών κ.α. Η επέμβαση δεν περιλαμβάνει εξωτερικές τομές και ο ασθενής δεν είναι σε θέση να μιλήσει τις πρώτες μετεγχειρητικές ημέρες ακόμα και εάν ο γιατρός έχει επέμβει στη μια χορδή. Αν η επέμβαση περιλαμβάνει και τις δύο φωνητικές χορδές, τότε ο γιατρός συστήνει αφωνία για μεγαλύτερο διάστημα.

Σε κάθε περίπτωση η διακοπή του καπνίσματος, η επαρκής ενυδάτωση, η ξεκούραση της φωνής, η αποφυγή δραστηριοτήτων που επιδεινώνουν τη βραχνάδα μπορούν να αποδειχθούν πολύτιμοι σύμμαχοι. Όταν το βράγχος φωνής διαρκεί για διάστημα μεγαλύτερο των τριών εβδομάδων και δεν έχει προηγηθεί κάποιο κρυολόγημα, εάν συνοδεύεται από αιμόπτυση ή δύσπνοια ή όταν αφορά μικρά παιδιά και μωρά κάτω των 3 μηνών, είναι απαραίτητη η επίσκεψη στους ειδικούς προκειμένου να διερευνηθεί εάν προκαλείται από κάποια σοβαρότερη αιτία.

Τα οζίδια που εμφανίζονται στις φωνητικές χορδές είναι μη καρκινικοί όγκοι που εντοπίζονται στις φωνητικές χορδές και μπορεί να προκύψουν εξαιτίας της υπερβολικής χρήσης της φωνής όταν αυτή διαρκεί για παρατεταμένο χρονικό διάστημα. Μπορούν να εμφανιστούν σε άτομα όλων των ηλικιών που κάνουν κακή χρήση της φωνής τους κατά τη διάρκεια της ομιλίας ή του τραγουδιού, ακόμα και σε μικρά παιδιά που συνηθίζουν να τσιρίζουν αντί να μιλάνε σε κανονικούς τόνους.

Ποια αίτια προκαλούν τα οζίδια των φωνητικών χορδών

Οι αιτίες που μπορεί να προκαλέσουν τα οζίδια των φωνητικών χορδών είναι, μεταξύ άλλων,:

• Οι κραυγές
• Η υπερβολική ομιλία
• Το τραγούδι σε τόνους που δεν είναι φυσικοί
• Ο χρόνιος βήχας
• Οι αλλεργίες
• Γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση
• Υπερβολική υγρασία
• Χρήση καπνού
• Κ.α

Όταν οι φωνητικές χορδές χρησιμοποιούνται σε υπερβολικό βαθμό και πέρα από τα όριά τους, μπορεί να προκληθεί φλεγμονή η οποία με τη σειρά της οδηγεί στην εμφάνιση οζιδίων στην περιοχή.

Ποια είναι τα συμπτώματα των οζιδίων στις φωνητικές χορδές

Τα πιο συχνά συμπτώματα των ατόμων που εμφανίζουν οζίδια στις φωνητικές χορδές είναι:

• Βραχνάδα στη φωνή
• Συνεχής ανάγκη καθαρισμού του λαιμού
• Μυϊκή ένταση στον λαιμό
• Βήχας που μπορεί να γίνει και επώδυνος
• Κούραση στη φωνή και στο σώμα

Πώς αντιμετωπίζονται τα οζίδια στις φωνητικές χορδές

Ο ενδεδειγμένος τρόπος αντιμετώπισης των οζιδίων στις φωνητικές χορδές διαφέρει από ασθενή σε ασθενή και εξαρτάται από τη σοβαρότητα του κάθε περιστατικού. Οι συνηθέστεροι τρόποι αντιμετώπισης είναι:

• Ξεκούραση της φωνής
• Φωνητικές ασκήσεις
• Φωνητική εκπαίδευση
• Βελτίωση της αναπνοής
• Εκμάθηση σωστής στοματικής υγιεινής
• Φαρμακευτική αγωγή με μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη
• Χειρουργική επέμβαση όταν τα οζίδια είναι πολύ μεγάλα ή υπάρχουν για μεγάλο χρονικό διάστημα.

Όπως σε κάθε πάθηση έτσι και στα οζίδια των φωνητικών χορδών η πρόληψη είναι σημαντικότερη της αντιμετώπισης. Η ξεκούραση της φωνής αλλά και η ανάπτυξη των κατάλληλων φωνητικών δεξιοτήτων είναι μερικά από τα σημεία – κλειδιά ώστε να μειωθούν οι πιθανότητες εμφάνισης οζιδίων στις φωνητικές χορδές.